Geen vaste bedtijd: gedachten over verloren instincten en culturele invloeden

Bedtijd
Nina Gold
Geschreven door Nina Gold

Waarom hebben we de neiging om alles zo moeilijk te willen maken? Waarom kost het ons zoveel moeite om onze natuur simpelweg te vertrouwen en te aanvaarden?

Ik kan niet anders dan mij afvragen of we zelfs nog weten wat normaal en natuurlijk is. Het lijkt me dat we altijd neigen te denken dat er iets mis is met ons: met ons lichaam, met onze noden en instincten, met onze gedachten, met andere woorden, met onze menselijke natuur. Zou deze ingeprente, automatische tendens iets te maken kunnen hebben met het feit dat we van kleins af maar al te vaak ‘Neen!’ ‘Fout!’ ‘Wat doe je/zeg je nu?’ ‘Doe toch normaal!’ gehoord hebben? En om zelfs dieper te graven : heeft dit misschien te maken met de ouderwetse interpretatie van de Bijbel die menselijk zijn als zondig ziet?

De reden van deze inclinatie terzijde, hoe zit het nu met bedtijd?
Is het feit dat we een vaste bedtijd en een ononderbroken nachtrust voor onszelf en vooral voor onze kroost willen, instinct of eerder een aangeleerde verplichting en een extra ongegronde reden tot zorgen?

Laten we samen een kijkje nemen in de geschiedenis van de slaap:
Door de jaren heen is onze maatschappij enorm en in sneltempo geëvolueerd: onze biologie kan dit tempo niet volgen en onze biologische functies zijn nog altijd aangepast aan de jager-verzamelaar levensstijl.

Hoe sliepen de jager-verzamelaars?

Antropologen zijn tot de conclusie gekomen dat de meeste jager-verzamelaars een tweefasig slaappatroon volgden, terwijl sommige hun slaap niet of in meerdere blokken opdeelden. Ze sliepen samen met hun kroost en onderbroken nachten waren volkomen normaal, dit zowel bij kinderen als bij volwassenen. Hoe korter de nacht, hoe meer er overdag geslapen werd. Simpelweg gezegd, ze sliepen wanneer ze moe waren: eventuele dutjes overdag en een goede portie van de nacht.

Zo’n 200 jaar geleden sliepen al onze Europese voorvaderen nog steeds zo. De wakkere uren van de nacht waren de meest inspirerende voor wetenschappers en artiesten en de ochtendslaap was het zoetst.

Hoe zit het met andere culturen? Delen zij onze ideeën over slaap en bedtijd?

In de meeste delen van de wereld hebben kinderen geen vaste bedtijd. Ze worden niet naar bed gestuurd of in slaap ‘gedaan’:

Zij gaan gewoonweg slapen wanneer ze moe zijn.

Bedtijd

Kinderen worden aangemoedigd om deel te nemen aan de avondlijke gezinsactiviteiten en vaak blijven ze onderling spelen terwijl de volwassenen van een babbeltje genieten: dit duurt vaak tot na de zonsondergang. Je kinderen niet in je buurt willen voor deze periode van de dag is voor hen een vreemd concept, vooral aangezien er overdag gewerkt moet worden waardoor er weinig tijd samen wordt doorgebracht.

Het geritualiseerde isolement en de eenzaamheid opgelegd aan jonge westerlingen, die in het bij ons aanvaarde ritueel ‘normaal’ is, zou door vele culturen als een vorm van kinderverwaarlozing gezien worden.

Nergens anders worden kinderen zo ver tegen hun natuur gekeerd in verband met het slapen gaan dan bij ons.

“Geen wonder dat wij zoveel slaapproblemen hebben”, zegt bekende criticus en kinderpleitbezorger John Holt.

Wat als we nu eens naar onze individuele lichaamssignalen zouden leren luisteren in plaats van naar een klok? En deze recht en verantwoordelijkheid ook aan onze kinderen zouden toereiken? Zou in harmonie zijn met eigen lichaam ons innerlijke rust kunnen geven? Persoonlijk zie ik daar geen minpunten in! Of om in de woorden van Plato te eindigen: Zelfkennis is het begin van alle wijsheid. Met andere woorden: Ken en aanvaard je biologie en je natuurlijke slaapritme en je zal ver komen!

Wil je meer lezen over slapen?

Hoe sliepen onze voorouders? :

Moeten baby’s/peuters ( 0-3 ) doorslapen? :

Tweede afbeelding: Flickr

Gerelateerd

Waarom je faalt om je baby te doen slapen

Over de schrijver

Nina Gold

Nina Gold

Samen met haar partner, Diederiek, en hun twee dochters, Jade en June, is Nina continu op zoek naar mening, avonturen en wijsheid. Ze is bewust thuisblijfmama en droomt van verre landen en een huis vol kindjes. Haar ultieme doel is om te blijven groeien als mama, vrouw en mens en om zo een positieve invloed te zijn in haar gezin en bijgevolg de wereld.